Buyurtmachilar ushlab qoladigan 1% aylanma solig'i pensiya huquqini shakllantirmaydi. Yollanma xodim stajni avtomatik oladi: uning uchun ish beruvchi to'laydi. O'zini o'zi band qilgan shaxs bu masalani o'zi hal qiladi va qonun buning uchun oddiy vosita beradi.
1. Bu qanday ishlaydi
O'zini o'zi band qilganlar ijtimoiy soliq to'lashga majbur emas. Lekin ular uni yiliga kamida 1 bazaviy hisoblash miqdori (BHM) miqdorida ixtiyoriy to'lashga haqli. Agar soliq to'langan bo'lsa, shu yil mehnat stajiga qo'shiladi, pensiya huquqi va uning miqdori esa stajga bog'liq. Agar to'lanmagan bo'lsa, o'zini o'zi band qilgan maqomida ishlangan yil stajga kirmaydi.
2. 2026-yilda qancha to'lash kerak
| Davr | BHM miqdori |
|---|---|
| 2026-yil 31-avgustgacha | 412 000 so'm |
| 2026-yil 1-sentabrdan (23.06.2026 yildagi PF-115-son Farmon) | 440 000 so'm |
Summa yiliga bir marta to'lanadi. Taqqoslash uchun: ish beruvchi xodim uchun har bir ish haqidan 12% ijtimoiy soliq to'laydi. O'zini o'zi band qilgan shaxs uchun bir yillik staj 1 BHM turadi, ya'ni hozirgi miqdorda oyiga 37 000 so'mdan kam.
Muhim: BHM miqdori vaqti-vaqti bilan qayta ko'rib chiqiladi. To'lashdan oldin amaldagi summani Soliq ilovasida yoki soliq to'lovchining shaxsiy kabinetida tekshiring.
3. Qanday to'lash mumkin
- Soliq ilovasiga yoki my3.soliq.uz dagi shaxsiy kabinetga kiring.
- O'zini o'zi band qilgan shaxsning ijtimoiy solig'ini to'lashni tanlang.
- Kamida 1 BHM summani bank kartasi yoki to'lov servislari orqali to'lang.
- To'lov tasdig'ini saqlang: u stajni tekshirishda kerak bo'ladi.
4. Bu kimlar uchun ayniqsa muhim
- o'zini o'zi band qilish asosiy daromad manbai bo'lgan va hozir boshqa staji yo'qlar uchun;
- platformalar orqali yillar davomida ishlaydigan taksi haydovchilari, kuryerlar va boshqa ijrochilar uchun;
- pensiya yoshiga yaqin va kerakli stajni to'ldirayotganlar uchun.
5. Nima o'zgarishi mumkin
2026-yil yozida Iqtisodiyot va moliya vazirligi huzuridagi institut YaTT va o'zini o'zi band qilganlar uchun ijtimoiy soliq to'lashning yagona tartibini joriy etishni taklif qildi: yiliga qariyb 2 mln so'm, ya'ni hozirgi minimumdan to'rt baravardan ko'proq. Material tayyorlangan paytda taklif qabul qilinmagan, yiliga 1 BHM tartibi amal qilmoqda. Qoida o'zgarsa, ushbu materialni yangilaymiz.
Material ma'lumot uchun tayyorlangan va 2026-yil oktabr holatiga ko'ra O'zbekiston Respublikasi qonunchiligiga asoslangan. Aniq vaziyat bo'yicha qaror qabul qilishdan oldin normativ hujjatlarning amaldagi tahririni lex.uz saytida tekshiring yoki soliq maslahatchisiga murojaat qiling.